په افغانستان کې دسیا تالي څټې

په افغانستان کې دسیا تالي څټې

د)راپرزیدلودنده( کتاب ته لنډه کتنه

ژباړه: ب اکبري

تیرې درې لسیزې دافغانستان دکمزوری اوبې وزلی لسیزې اوکلونه وو.اود دغه هیواد راتلونکي اوبرخلیک ،دنړۍ خوړونکو دووسترو ابرځواکونوپخواني شوروي اتحاد اودامریکا په لاسونوکې و.

دغولویوځواکونو دخپلوښکیلا کي موخواوغوښتنوپرته بل هدف نه درلود.اوپه دې لاره کې دهیڅ رازمدني،اخلاقي اونړیوالوقوانینوپه پروا کې نه وو.

دهغو په منځ کې تلپاتې رقابت روان و.اوورسره جوخت یې دافغانستان دحقوقي واکمنی په له منځه وړلو کې یو تر بله سیالي کوله.او په زړه پوري داچې دهغودګټواوغوښتنوسره سم به د دوی ترمنځ جوړ،جاړی رامنځته کیده اوپه بدل کې به دسلګونوزروافغانانوویني بهیدې.

د دغې سړې جګړې په ټس کې ،افغانستان دخونړۍ جګړې ډګرو.دهغه وخت د ډیریو واکمنواو جهادي مسلمانانو توري کړنې رسوادي.له څو تنوپرته ډیری هغه کسان چې په هغه مهال دافغانستان دولسونوپه برخلیک واکمن وو،هغوسیاسي اوکاري پوهه اوسپیڅلتیا نه درلوده اودا لوبه تر ننه پوري روانه ده.

دګري شرون له خوا لیکل شوی کتاب )په افغانستان کې سي،ای،اې څه ډول دطالبانودواکمنی دله منځه وړلواوراپرزولوعملیات رهبري کړل( په نوم ښاغلي اسدالله شفایې ژباړلی اود)سولې دڅیړنې اوپراختیا مرکز(خپورکړی دی.

دغه کتاب د۲۰۱۱م کال دسپتمبرد ۱۱نیټې دپیښوپه اړه چې درې زره امریکایان پکې ووژل شول رڼا اچولي چې په افغانستان کې یې دطالبانوپرضد جګړې ته دامریکا اوناتووسله والوځواکونوته لاره اواره کړه.

په دغه لیکنه کې هڅه شوي چې دغه کتاب ته ځغلند ه کتنه وشي.

)په افغانستا ن کې دســــیا دنده(

ګـــري شرون د سي،ای، اې هغه لوړ پوړی چارواکی دی چې ډیری وختونه یې دافغان مجاهدینوپه اړه یې کلیدي اواساسي رول لوبولی دی.اودجهادي قوماندانانودهغو له ډلې څخه یې دعبدالحق،مسعودخلیلي،احمد شاه مسعود،احمد ضیا مسعوداو حامد کرزي سره اوږدمهاله اړیکي درلودې اوپه دغه کتاب کې یې دغه اړیکي په ډاګه کړي دي.

نوموړي ته د۲۰۰۱کال دسپتمبرله ۱۱نیټې وروسته دنده وسپارل شوه چې دسی،ای،اې سازمان په تاریخ کې دستروعملیاتودترسره کولوزمینه رامنځته اودطالبانودله منځهوړلو په موخه دامریکا دچټکوپوځي عملیاتولپاره ،لاره اواره کړي.او د دغه هدف لپاره ګري شرون دنورو۹تنوسره یوځای پنجشیر ته واستول شو.

د)راپرزولودنده (نومی کتاب په افغانستان کې دګري شرون په مشری د سي،ای،اې اړوند ډلې د۳۳ ورځنیوهلو،ځلوچې د)لاس تر زنې له منځه وړلویا جاوبریکر(په نوم یادیږي،پرده پورته کوي چې نظار شورا اودهغه پلویانوپه افغانستان کې دسیا اوامریکا وسله وال پوځ تیري ته لاره اواره کړه.

ګري شرون په پیل کې دمسعود خلیلي له خولې داحمد شاه مسعود دترورد څرنګوالي په اړه یادونه کوي کوم چې داحمدشاه مسعود سره یې اوږدې کاري اړیکي درلودې.

هغه دکتاب په پیل کې دمجاهدینواوسي،ای،ای اړیکوتاریخ ته کتنه کوي اودثور داوومې نیټې دکودتا وروسته دافغانستان په کورنیوچاروکې دهغه سازمان دلاسوهنوڅخه پرده پورته کوي.

ګري شرون وایې:

)هغه پیښې چې دافغانستان په قضیه کې دلاسوهنې لامل شوې د۱۹۷۹م کال ته ورګرځي (....

اودجهاد دپیل په اړه وایې:

د۱۹۷۸م کال په اګست کې دسي،ای،اې یولوړپوړی چارواکی آلن ولف چې په سي،ای،اې کې دنیږدې ختیځ اوسهیلي اسیا دچارومرکزریس وپه پاکستان کې وویل:

) ښاغلو زه اوس دلته یم.څوکارونه پیل کړم.په کابل کې زموږکسان درژیم په احاطه اوچم،ګاونډکې سم کارونه ،نشي ترسره کولای.خومجاهدین دلته په پاکستان،پیښاوراواسلام اباد کې مرکزونه اونمایندګی لري.زموږجګړه له همدغه ځایه پیل کیږي.تاسودمجاهدینوپه هره ډله کې ځیني کسان په کاروګوماری.(

ګري شرون څرګندوي چې سي،ای،اې دروسانوپه وسیله دافغانستان له نیولودمخه دافغانستان د دولت پرضد پراخ اقدامات اوهڅې په لاره اچولي وې .دجهادي ډلو،ټپلوپه تسلیح،تجهیزاوتمویلولوکې یې نیغ په نیغه برخه اخیستي وه.

موږد۱۹۷۹کال په نیمایې کې د ولف دفوق العاده لارښوونوسره سم اوه ګونومجاهدینوپه منځ کې وړکسان وموندل.اوپر هغه سربیره واشنګټن ته له راګرځیدووروسته د دولف دهڅوله مخې دامریکا دولت دپاکستان د دولت په ملاتړ دبشرپالومرستودرامنځته کولوپه موخه یوپټ پلان جوړکړ.

دشوروي دسره پوځ له خوا دافغانستان اشغال د دې سبب شوڅودامریکا دولت پخپل ټول ځواک دافغانستان دمجاهدینوشاته ودریږي اودازادی دمبارزې په غورځنګ کې داسلامي نړی ملاتړترلاسه کړي.

)دافغانستان له اشغاله څوورځې وروسته دجمهور ریس کارترپه لارښوونه یوستر پلان اوستراتیژي پیل شوه چې ۱۲ کاله یې دوام ومونداودهغه په لړکې په نغد ډول،میلیاردونه ډالره،پوځي تجهیزات اوبشرپالې مرستې دافغان مجاهدینوته ورسول شوې اوپه دې لاره کې مجاهدینوته د دغومرستودویش رول پاکستان په غاړه واخیست(

همدارازدامریکا دمتحده ایالاتودمرستوپه تړاودواشنګټن پست خبریال او)دافغانستان تر پردې شاته (کتاب لیکوال سلیک اس،هاریسون لیکي:

دامریکا اوسعودي عربستان پټې مرستې تر ۱۹۹۱کال پوري۲،۸میلیارده ډالروته رسیدې.دغه مرستې په ۱۹۸۰کال کې کابو۳۰ میلیونه ډالره اوپه ۱۹۸۱کال کې د۵۰ میلیونوډالروترپوښښ لاندې پیل شوې.

په دغه دوه کلنه موده کې پاکستان داومنله چې دامرستې به دوی رسوي.خووروسته یې له امریکا سره اوږدې چنې ووهلې اودهغه په لړ کې یې د ۱،۵ میلیارده ډالروپه شاوخواکې دپاکستان پوځ ته دپوځي مرستوغوښتنه وکړه.

دغه مرستې په ۱۹۸۵کال کې ۲۵۰ میلیونه ډالروپه ۱۹۸۶کال کې ۴۷۰میلیونه ډالرواوپه ۱۹۸۷کال کې ۶۳۰میلیونوډالروته ورسیدې.

د)راپرزیدلودندې نومي( کتاب لیکوال دافغان مجاهدینوسره دسي،ای،اې داړیکودڅرنګوالي اوخپلوجیره خوروته دپیسو دورکړې په تړاولیکي:

)سي،ای،اې هڅه کوله چې دجهادي قوماندانانواومشرانوسره مستقیمي اړیکي ټینګي کړي(

)موږپه هره میاشت کې دغه قوماندانانوته نغدې،چغدې پیسې ورکولې.ځیني وختونه دغه پیسې دمیاشتې پنځوسوزروډالروته رسیدې.اوکوچنیوقوماندانانوته په هره میاشت کې پنځه زره ډالره ورکول کیدل.تر کومه ځایه چې پوهیږم هیڅ یو قوماندان زموږوړاندیزرد نه کړ.(

دهغوپه منځ کې یوازې احمد شاه مسعود دوه لکه ۲۰۰زره ډالرهره میاشت له سي،ای،اې څخه ترلاسه کول.

لکه چې یو ځلې دامریکا غږراډیودمطبوعاتي تبصرې ترسرلیک لاندې په پښتو ژبه دیوه رپوټ په ترڅ کې وویل:

د)تورتم جګړې( په نوم د)استیف کول( کتاب په څیړنه کې راغلي دي چې دشوروي ـافغان جګړې په وخت کې دامریکا سفارت په کابل کې وتړل شواوسیا ،دې ته اړشوچې دافغانستان په چاروکې دفعالیتونوپه موخه خپل دفتر په اسلام آباد کې پرانیزي.

وروسته سیادګري شرون په مشرۍ دغه دفترفعال اوپرانیست.

دسیا دلوړ پوړي مقام ماموریت داو چې دسیا ۵۰۰ جیره خورومجاهدینوته ټاکلي حقوق ورکړي.

یوازې احمد شاه مسعود هره میاشت له سیا څخه دوه لکه ۲۰۰زره ډالرنغد،چغد ترلاسه کول.

خوداڅرګنده نه ده چې د ای،اس،ای څخه ولې داموضوع پټه شوي وه.هردلیل چې وي خو احمد شاه مسعودله ای،اس،ای څخه هم په لوړه کچه حقوق اخیستل.

د دغوپیسوپه بدل کې جهادي قوماندانانودنده درلوده چې د ډاکترنجیـب الله حکومت ته دپای ټکی کیږدي.

همدارازرپوټ وایې چې دسړې جګړې په اوږدو کې داحمد شاه مسعود سرسخت رقیب ،ګلب الدین حکمتیاردسي،ای،اې له خورا نازولواجیرانوڅخه بلل کیده او د دغه سازمان له مرستوڅخه یې شپږسوه۶۰۰میلیونه ډالره ترلاسه کول.چې دافغانستان داسلامي بنسټپالود ډلو په منځ کې یې تر ټولولوړپړاودرلود.اوله هغه وروسته اسلاميجمعیت اواسلامي اتحاد دویمه اودریمه درجه جیره خوارشمیرل کیدل.

د)تورتم جګړه( نومي کتاب لیکوال )استف کول( افغان مجاهدینوته دامریکا د دغو مرستود پایلو په اړه لیکي:

....)په پای کې سیا له افغانستان څخه یو داسې هیواد جوړکړچې داړودوړ،ګډوډیواوجګړه مارورهبرانوڅخه ډک و.او جګړه غوښتونکوهر ډول وسلوته لاس رسی درلود.دغه وسلې له سټینګر توغندیونیولي د دافع هواوسلو پوري دهغوپه واک کې وې.(

)په افغانستان کې خلکو دومره زیاتې وسلې درلودې چې په ټوله کې دپاکستان اوهند خلکو نه درلودې.

اودجهاد په لسوکلونوکې یې دومره پریمانه وسلې افغانستان ته واستولې چې هډویې کوم بل هیواد ته نه وې لیږلي.(

په دې ډول افغانستان دطالبانوراټوکیدوته چمتوشو.دطالبانوژمنه هم داوه چې جګړې ته دپای ټکی کیږدي.اودقانون واکمني رامنځته کړي.خوپه پای کې افغانستان داسامه بن لادن دفعالیتونو لپاره غوره ځای شو....

نوربیا......

بسم الله اکبري

۱۵/۲/۲۰۱۷

وروستۍ ليکني

کب له سره خوسا کیږي دیوه هیواد زعامت اومشرتابه دخپل ولس په برخلیک اود هغود ژوند په نیکمرغۍ اوبد مرغۍ نیغ پر نیغه اغیزه لري که دهیواد دواکمنانوسرونه کدو سرونه نه وي نوباید خپل ځانونه د وړ اوکارنده شخصیتونوپه توګه دتاریخ په پاڼو کې تثبیت اوپه ډاګه کړي ځکه دهغو د هژمونی اوواکمنی مهال تلپاتې نه وي په یو ډول د ډولونودمرګ له حتمي پدیدې سره مخامخ کیږي اود هغوفزیکي موجودیت ته دپای ټکۍ ږدي خودهغومعنوي اړخ مثبت اویا منفي کرکټرمرګ نه لري هغو چې هیواد اوولس ته یې دچوپړ،عدالت اوصداقت تله درنه ده تل درنه اوپه درنښت یادیږي دهغوکارنامې اواندیښني داړوند ولس اوملت لپاره ځلیدونکي مشالونه اوڅراغونه دي اوپر ...
سپیني خبرې او شریرې څیرې کلونه پخوا مې دقومونو اوقبایلودعالي جرګې دمرکزي شورا دمنشي په توګه د ولسي اوجرګه ییزي دندې ویاړ درلود .یوي پراخې ولسي غونډه کې دګډون په موخه دخوست ولایت دصبریو ولسوالۍ اړوند درنه ،مجرب اوپوه سپین ږیري اروښاد متقاعد ډګروال حسین خان صبري ته چې دکابل په کارته نو کې استوګن و،ورغلم. هغه خورا مهربانه،خواخوږی اومهربان شخصیت واو له درنه روغبړوروسته مې په خورا ادب اودرنښت هغه ته دګډون بلنه ورکړه.هغه خدای بښلي ماته تل وراره ویلې او راته کټ،کټ له خندا شین شو. له لږسوچ وروسته یې راته وویل: کومه جرګه ؟ اودڅه لپاره جرګه؟ په ځواب کې مې ورته وویل چې په هیواد کې دسم سمکي ،هراړخیز ...
آلله اکبرـ آلله اکبر دخوارملا آذان واورئای دمظلوم اوکړیدلي هیواد خونړي افغانستان درنو،درنوعالمانو،پوهانو،شمله ورومشرانواوباتوروکشرانو،خویندواووروڼواســـــلام علیکم ورحمته الله وبرکاته اما بعد!په کلو اوبانډوکې داخبره عامه اودژبوپه سرده چې دخوار ملا آذان څوک نه اوري.خودغټوږیرواوډبلو پګړیوسمیع الحق ناحق اوفضل الرحمان نارحمان اودهغو په څیردانسانیت اواسلامیت ضد غټ خیټوملایانودمسلمان اوافغان وژنې کفري فتواوې دتورپنجاب له منبرونوصادرې اودادی زموږ دجنتي وطن څخه یې توردوزخ جوړکړی دی ښکلی کابل په وینورنګ اودهیواد په ګوټ،ګوټ کې دوینوویالې بهیږي .په عامواوخاصو ...
وسله وال پوځ اوپه مورچلوکې ډزېدافغانستان وسله وال پوځ ملي اردو،ملي پولیس اوامنیتي ځواکونواولښکرو شمیرټول ټال درې لکه دوه پنځوس زرو۳۵۲۰۰۰تنوته رسیږي اووسله وال پوځ په اوو۷ قول اردوګانوکې تنظیم اوجوړشوی دی .نـنګرهار۲۰۱ لمبرسیلاب قول اردو پکتیا ۲۰۳ تندر قول اردوهرات ۲۰۷ ظفر قول اردوکندهار۲۰۵ اتل قول اردوبلخ ۲۰۹ شاهین قول اردوهلمند۲۱۵ میوند قول اردواودهوایي ځواکونو قول اردواوداوسله وال ځواکونه په زرګونو،زرګونوبلوکونو،ټولیو،کنډکونو،لواګانواوفرقوکې ځای پرځای شوي دي اوداهغه اردوده چې دافغانستان دحرب په تاریخ کې په درجنو،درجنوجنرالان چې زیاتره یې مسلکي نظامي زده کړي نه لري اوپه تنظیمي زور اوسوټي ...
په وینولړلۍ اسلام داسلام آباد دخنجرپه څوکهشیطان آباد اسلام اباد دلوی شیطان په کرغیړنولاسونوداسلام دبدنامی اودمسلمانانودکړولو،وژلواوسپکولوپه موخه رامنځته شوی اودا لامل دی چې لاتراوسه داسلامي قانون اوشریعت پرځای انګلیسي مدني قانون واکمن دی اودتش په نوم داسلام په نامه ډول،ډول ترهګرې،تروریستي ځناورې او وحشي ډلې،ټپلي اوځان مرګي لیوني سپي روزي اودبې وجدانه اوبې ایمانه پاکستاني مفتیانوپه فتوا یې دافغان مسلمان ولس دوژنې اوتباهۍ لپاره ګوماري چې دادی نـن ورځ دروژې دمطهرې اوعبادتي میاشتې په لومړۍ ورځ یې دسپیڅلوخوستیوروژتیانوویني په خورا سترقساوت اوبربریت وبهولې په خدای،رسول اواسلام مین غیرتي خوستیان یې ...
  دلرو اوبرو پښتنودغیرت اونـنګ شیبې رښتیا یې ویلي چې اوبه په ډانګ نه بیلیږي اوګډ پښتون په ډیورنډ نه بیلیږي.هغه تش په نوم مکار اوتصنعي ډیورند چې دادی دګردې اروپا د۵۱۰ میلیوني وګړودمتحد اویوموټي باوري اوځواکمن سازمان یا په بله ژبه داروپا داتحادیې پارلمان مرستیال مشروتلي اوپیاوړي دپلومات ښاغلي رشارډ چارنیکي داکرښه مصنوعي اوغیرطبیعي کرښه بللي اوداروپا یي ټولنې په میاشتنۍ کې یې په زغرده اوډاګه دهغه ابطا ل اعلان کړاوپه څرګندومستدلواو منطقي ټکو کې یې دهغه جدي ارزونه غوښتي او ویلي یې دي چې د دې کرښې اوسیمي څخه دنړیوالې ترهګری او تروریزم مرکزجوړشوی او د دې وخت رارسیدلی چې د ډیورند کرښې ته بیا ...
افغانستان به څنګه جوړشي؟ دتاریخ داوږده بهیراودپیړیو،پیړیوپه بیلا،بیلوپیړیوکې زموږګران اولرغونۍ هیواد اریانا،خراسان اومعاصر افغانستان دخونړیوبلوسو،وحشیانه یرغلونواوتاړاکونوسره مخامخ شوی اود دي خاورې تاریخ اوجغرافیه په سرو وینوخړوب شوي ده.دعروس البلاد،ام البلاد،اشرف البلاد اوفرهنګ البلاد ښارونه دبرمیال لرغوني مدنیت اثاراوبې سارې فرهنګي پنځونې دچپاولګرواویرغلګروپه تورولښکرو وران ویجاړشوي اولوټ شوي دي اودخپل شتون په اوږده واټن اوتاریخي پړاوونو کې یې بشپړامن اوسوکالي نه ده په برخه شوي ان چې زبون اونامرده بشریت ضد دوښمن پخپله استعماري خونړۍ توره دافغان بدن دوه ټوټې ...
دنوید مختار(مردار) څارګردسفرپایلې کابل ته دپاکستان دپوځي استخباراتوای،اس،ای دریس نوید مردارله سفرڅخه دوه ورځې وروسته بیا دتورپنجاب تورولیونیوسپیودتاریخي اولوی کندهاردسپین بولدک په چم ګاونډ دوه کیلومتری کې دلقمان اونظر پردووکلود داړلواوبلوسلوکرغیړن یرغل کړی چې بې له ځنډه دهیواد دغیورواووطنپالومبارزوځواکونواوجسوروزمریودغاښ ماتوونکي اوریزمریزکوونکي ځواب اوغوڅ ګوزار سره مخامخ شوي دجګړي په تاوده ډګر کې لکه ګیدړان اوشغالان له خپلودووپوځي ټانکونوتښتیدلي چې دافغان زمریوپه خرپ کې داورلوخړه اودتوروپنجابیانودتوروڅیروته ورته تور لوګي اوتوري،شنې لوخړې ترې پورته اودتورولوګویوتورو څپو دپنجابیانودتورانجام ...
دزړه له تله په مینه اوسپیڅلي احساس له ټولودرنو،قدرمنو،پتمنواو ویاړلویارانو،دوستانو اوملګروڅخه منـندوی اولاس په دوعا یم چې د ډنمارک،ناروې اوسویډن په لور ، اسکاندیناوي ښکلو اوښیرازه هیوادونوپه لورد خاطروډک سفر په اړه یې راته لاسونه لپه کړي اودوستانه مینه ناککومینټونه یې کښلي بیا ،بیا منـنه ،خوښنه او ورسره جوخت تاسوته سوکاله،خوشاله،برمیاله اوسوبمن ژوندغواړم {pdf=http://afghannang.com/pdf/norway-akbari.pdf|100%|950|http://afghannang.com/pdf/norway-akbari.pdf}
سرخلاصۍ لیک ښاغلی دونالد ترومپ ! ښې چارې. وایې په یوه کلیواله سیمه کې په کروندو شنه غنم ولاړ اوپټې له شنو سابواوترکاریوډک و.چې ناڅاپه پاس په هسک کې توري وریځې راپیدا اودتالندې بریښنا په قمچینوداسمان غورهاری پیل اوپه شیبه کې په ښیرازه کروندودتورو وریځوڅخه سخته ږلۍ په اوریدوشوه.کروندګرولاسونه لپه نیولي دشنوغنموشنوسابواوترکاریوله غمه لړزیدل.دکلي ملاصیب ترکلیوالوزیات خپل ځان خدای (ج) ته نیږدې باله اودګوتې په ښورولو یې په چوف اوپوف پیل وکړاودږلۍ په لورخپله ګوته ښوروي.ږلۍ لاسخته اوغټه شوه .کلیوالوملاته په زغرده وویل : چې بې ځایه ګوته دې مه څنډه ږلۍ دې لاسخته اوغټه کړه. ستاسودریځ ،غورزې پرزې که دې ...